Bebek dünyaya geldikten sonra anne ve bebek açısından çok önemli bir süreç başlar; emzirme dönemi. Bu dönem tıpkı hamilelik süreci gibi annenin sağlıklı beslenmesi ve yediğine içtiğine dikkat etmesi gereken bir süreçtir. Emziren anne, beslenmesi ile sadece kendi sağlığını değil aynı zamanda bebeğinin gelişim sürecini ve bağışıklık sistemini de etkiler. Bazı besinler, sindirim sorunları, gaz problemleri ve alerjik durumlara neden olabileceği için ya hiç tüketilmemeli ya da kontrollü olarak tüketilmelidir.
Örneğin; işlenmiş paketli gıdalar, yoğun baharatlı yiyecekler, asitli ve kafeinli içecekler bebeğin henüz çok hassas olan sindirim sistemini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca bazı deniz ürünleri anne sütünden bebeğe geçerek alerjik etkilere neden olabilir. Bebek emziren anne, alkol tüketmesi durumunda da bebeğe ciddi bir şekilde zarar verebilir. Aşağıda rehber niteliğindeki bu yazıda emzirme döneminde tüketilen gıdalar ve tüketilmemesi gereken gıdaları nedenleri ile bulabilirsiniz.
Emzirme Döneminde Sağlıklı Beslenmenin Önemi
Emzirme dönemi hem anne hem de bebeğin beslenmesi açısından oldukça kritik bir süreçtir ve azami dikkat gerektirir. Yenidoğan döneminden itibaren anne sütü, bebeğin tüm gıda ihtiyacını karşılar; bu nedenle anne sütünün kalitesinin iyi olması son derece önemlidir. Bunun içinse emziren anne sağlıklı beslenme alışkanlıklarının olması gerekir. Yeterli ve dengeli beslenmeyen annelerde süt miktarında azalma olabilir ya da içeriği bazı vitamin ve mineraller açısından yetersiz kalabilir.
Emziren anne sağlıklı beslenme açısından gerekli olan protein, kalsiyum, demir, ve diğer vitaminler ile sağlıklı yağları almalıdır. Proteinin yanı sıra meyve, sebze, tam tahılların da dengeli bir şekilde tüketilmesi gerekir. Ayrıca gün içerisinde yeterli miktarda su tüketmek de çok önemlidir. İşlenmiş gıdalardan, fazla tuzlu ve şekerli besinlerden uzak durmak hem annenin hem de bebeğin sağlığı açısından son derece mühimdir. Sağlıklı ve düzenli bir beslenme, emzirme sürecinin çok daha konforlu bir şekilde geçmesini sağlar; anne ile bebek arasındaki bağın güçlenmesine yarar.
Emziren Annelerin Tüketmemesi Gereken Yiyecek ve İçecekler
Emziren bir annenin sağlıklı beslenmesi hem kendi sağlığı hem de bebeğin sindirim sistemi ve genel sağlığı üzerinde etkilidir. Bu nedenle özellikle bazı gıdaları tüketirken dikkatli ve kontrollü olmak gerekir. Anne özellikle emzirme döneminde gaz yapan yiyecekler tüketirse, bebekte karın ağrısı ve huzursuzluk gibi durumlar meydana gelebilir. Bu yiyecekler arasında kuru baklagiller, soğan, lahana, karnabahar ve brokoli gibi sebzeler bulunur. Bu gıdaların anne tarafından tüketilmesi bebekte gaz sorununun artmasına neden olabilir.
Bunun yanı sıra aşırı kafein ya da tein içeren içecekler, gazlı içecekler veya enerji içecekleri de ya hiç tüketilmemeli ya da sınırlı miktarda tüketilmelidir. Annenin yediği ağır yağlı ve çok baharat içeren yiyecekler de bebeğin hassas sindirim sistemini olumsuz yönde etkileyebilir. Bu nedenle özellikle spesifik olarak bu bahsedilen, emzirirken kaçınılması gereken yiyecekler konusunda maksimum dikkat ve özen gösterilmelidir. Her bebeğin farklı gıdalara farklı tepkiler verebileceği düşünülerek, anne tükettiği gıdaların bebeğindeki etkilerini gözlemlemelidir. Gerekli görüldüğü takdirde belirli yiyeceklerin tüketilmesi bir süre kesilerek bebeğin rahatlığı desteklenebilir.
Anne Sütünün Kalitesini Artıran Besinler
Emzirme dönemindeki bir annenin sağlıklı beslenmesi hem sütün miktarını hem de içeriğini doğrudan etkiler. Bu nedenle dengeli ve besleyici bir beslenme programı oluşturmak bu dönemde son derece önemlidir. Tabi bu noktada özellikle anne sütü yapan besinler tercih edilmesi çok daha uygun olur. Sağlıklı yağlar, vitamin ve mineral açısından zengin gıdalar süt üretimini destekleyen içeriklerdir. Bunlar arasında yeşil yapraklı sebzeler, dereotu, rezene ve yulaf sayılabilir. Bu yiyecekler özellikle sütün miktarını artırmada yardımcı olur. Bunun yanında süt, yoğurt, yumurta, peynir ve kırmızı et gibi protein açısından zengin gıdalar ise anne sütünün besin değerini artırmada son derece faydalıdır.
Faydalı yağlı tohumlar; ceviz, fındık, badem ise emziren annenin enerji ihtiyacını karşılar ve süt üzerinde olumlu etkileri vardır. Ayrıca gün içinde düzenli olarak yeterli miktarda su tüketmek de süt üretimini destekleyen en önemli alışkanlıklardan biridir. Düzenli olarak saati atlanmadan yapılan öğünler, çeşitli ve doğal besin gruplarını içeren bir beslenme düzeni oluşturmak, hem emziren annenin sağlığını korumasına hem de bebeğin gelişimini destekleyen kaliteli sütün oluşmasına yardımcı olur.
Yeni Anneler için Beslenme Önerileri
Yeni anne olan kadınlar için dengeli ve düzenli beslenme, toparlanma süreçleri açısından son derece önemlidir. Doğum sonrası dönemde protein, vitamin ve mineral açısından zengin gıdaların tüketilmesi önerilir. Emzirme sürecindeki annenin enerji ihtiyacını karşılaması için bu gıdalar çok önemlidir. Yumurta, et, süt ürünleri, balık, tavuk gibi protein kaynakları vücudun toparlanması için en kritik besin gruplarıdır. Sebze ve meyveler ise bağışıklık sistemini desteklemek için çok önemli vitamin ve lif içerir. Tam tahıllı yiyecekler ise; kan şekerini dengeleyerek uzun süre tokluk hissi sağlar, enerji seviyesini dengede tutmaya yarar.
Sağlıklı gıdalarla beslenmenin yanı sıra gün içerisinde yeterli miktarda su tüketmek de hem annenin genel sağlığı hem de süt üretimi açısından oldukça önemlidir. Suyun yanı sıra rezene çayı gibi sağlıklı içecekler de tüketilebilir. Ancak doğal bitki çaylarını tüketmeden önce doktora danışmakta fayda vardır. Bazı çaylar anne ya da bebekte alerji gibi istenmeyen durumlara yol açabilir. Ayrıca yeni annelerin fazla şeker ve tuz içeren gıdalardan, paketli yiyeceklerden, işlenmiş gıdalardan uzak durması önerilir. Az ama sık öğünler şeklinde beslenmek annenin enerji düşüşünü önlemeye yardımcı olabilir.