Aşerme, hemen hemen tüm anne adaylarının deneyimlediği son derece doğal bir süreçtir. Hamilelikte aşerme genellikle gebeliğin ilk üç aylık döneminde başlar, bu durum anne adayının değişen hormon seviyeleri ile yakından ilişkilidir. Her kadının aşerme şekli ve şiddeti birbirinden farklı olabilir. Bazı kadınlarda gebeliğin çok erken haftalarında yaşanırken, bazılarında daha sonraki zamanda başlayabilir. Bu durum bazı kadınlarda daha yoğun bazılarında ise daha hafif şekilde seyredebilir. Özellikle hamile kadınlar, belirli yiyeceklere karşı yoğun istek duyabilir ya da bazı besinlere karşı hassasiyet geliştirebilirler. Önemli olan bu dönemin iyi bir beslenme planı ile desteklenmesidir, bu sayede bu süreç çok daha kolay bir şekilde geçirilir.
Aşerme Nedir?
Hamilelikte ortaya çıkan aşerme adı verilen durum, anne adayının belirli yiyecek ya da içeceklere karşı duyduğu ani ve yoğun istektir. Gebelikte aşerme, genellikle hamileliğin ilk trimesterinde yani ilk üç aylık dönemde daha sık görülür, bunun nedeni ise bu dönemde hormonlardaki yoğun değişimlerdir. Aşerme durumunun ilginç bir yanı da her anne adayının farklı besin gruplarına yönelme eğilimidir; bazıları tuzlu, bazıları tatlı bazı anne adayları ise ekşi gıdalara yönelir. Sonuç olarak bu dönemi her anne adayı farklı ve kendine özgü bir şekilde deneyimler. Aşerme konusuyla ilgili önemli bir detay da bu durumun çoğu zaman geçici olması, hamilelik sürecinden sonra devam etmemesidir.
Hamilelikte Aşermenin Sebepleri
Hamilelikte aşermenin en büyük nedeni yaşanan hormonal değişimlerdir. Kadınlarda özellikle östrojen ve progesteron hormonlarında meydana gelen farklılıklar, gebelikte bu hormonların artması, tat ve koku duyularında aşırı hassasiyete neden olur. Bunun sonucunda da bazı gıdalara karşı aşırı istek bazılarına karşı da ani bir tiksinme durumu ortaya çıkabilir. Hormonlardaki değişimlerin yanı sıra hamile kadının vücudundaki enerji ve besin ihtiyacının artması da aşermeyi tetikleyen etkenler arasındadır. Ayrıca anne adaylarında yaşanan bazı vitamin ve mineral eksiklikleri; demir, sodyum, kalsiyum gibi belirli besinlere yönelme gereksinimi doğurabilir. Gebelikte yaşanan psikolojik durumlar, duygusal dalgalanmalar ve kültürel etkilerle de aşerme davranışı gelişebilir.
Aşerme Sürecinde En Çok İstenilen Gıdalar
Aşerme döneminde anne adayının en sık yöneldiği gıdalar arasında tatlı,ekşi, tuzlu besinler yer alır. Özellikle limon, yeşil erik gibi ekşi tatlara karşı çok fazla istek duyulur. Bunlardan biri de hamilelikte turşu aşermek durumudur. Anne adayları arasında turşu aşerenler oldukça fazladır. Ekşi yiyeceklerin yanı sıra çikolata, dondurma ve diğer sütlü tatlılar da sık tercih edilen yiyeceklerdir. Bu arada azımsanmayacak bir grup anne adayında ise kırmızı et, süt, yoğurt, peynir gibi protein ve kalsiyum kaynaklarına yönelme görülebilir. Sonuçta bu durum vücudun artan besin ihtiyacı ile de yakından ilgilidir. Bu noktada dikkat edilmesi gereken, aşerilen gıda ne olursa olsun ölçülü ve dengeli tüketilmesi gerektiğidir.
Hamilelikte Tuzlu Yiyecek Aşermek
Hamilelikte tuzlu yemek isteği, özellikle mide bulantılarının olduğu ilk aylarda sık rastlanan bir durumdur. Anne adayı midesini bastırmak açısından kraker, zeytin, peynir gibi tuzlu yiyeceklere yönelebilir. Ancak tuzlu gıdaların fazla tüketilmesi anne adayında tansiyon yükselmesi ve ödem gibi durumlara yol açabilir. Bu yüzden bu konuda ölçülü davranmak ve dengeli beslenmek son derece önemlidir.
Gebelikte Tatlı Yiyecek Aşermek
Gebelikte tatlı yeme isteği daha çok hormonal değişimler ve vücudun enerji ihtiyacının artmasından kaynaklanır. Tatlı yiyecekler arasında en popüler olanlar çikolata ve sütlü tatlılardır. Bazen hamurlu şerbetli tatlıların da aşerildiği görülür. Ancak hamilelikte tatlı yemek abartılmamalıdır, eğer porsiyon kontrolü yapılmazsa kan şekerinde dalgalanmalar ortaya çıkabilir. Bu da gebelikte istenilen bir durum değildir, ayrıca kilo kontrolü açısından da sorun yaratır. Anne adayının tatlı ihtiyacını meyve, hurma ya da yoğurt gibi daha sağlıklı yiyeceklerden karşılaması çok daha mantıklı bir seçim olur.
Hamilelikte Ekşi Yiyecek Aşermek
Hamilelikte ekşi yemek isteği de daha çok ilk trimesterde görülen bir durumdur ve bu durumdan yine hormonlar mesuldür. Artan hormonlar tat ve koku hassasiyetini etkileyerek erik, limon, turşu gibi yiyeceklere olan isteğin artmasını sağlar. Ekşi gıdaları aşermenin bir nedeni de bu dönemde yaşanan mide bulantısı olabilir; genellikle ekşi besinler anne adaylarının mide bulantısını hafifletmeye yarar. Ancak aşırı ekşi gıda tüketmek hem mide hem de diş sağlığı açısından sakıncalı olabilir, o yüzden bu tür gıdalarda porsiyon kontrolüne özen gösterilmelidir.
Gebelikte Acı Yiyecek Aşermek
Diğer aşerme çeşitlerine göre daha az görülse de bazı anne adaylarının hamilelikte acı yemek konusunda istekli oldukları görülebilir. Özellikle baharatlı ve acı yemek yeme isteği artabilir. Ancak bu tür gıdalar hamilelik döneminde daha fazla hassas olan mide ve sindirim sistemi için zorlayıcı olabilir. Hatta mide yanması ve reflü gibi şikayetlerin artmasına neden olabilir. O yüzden aşırıya kaçmadan dikkatli bir şekilde tüketilmelidir.
Hamilelikte Aşerilen Şey Yenmezse Ne Olur?
Aşerme, gebelikte hormonlardan kaynaklanan doğal bir süreçtir, bunun zorunlu bir ihtiyaç olmadığının bilinmesi gerekir. Bu süreçte aşerilen bir gıdanın yenmemesinin bebeğe ve anneye bir zararı olmaz. Ayrıca halk arasında yaygın bir şekilde hamilelikte aşerme cinsiyet ile ilişkilendirilse de bunun bilimsel açıdan bir geçerliliği yoktur. Bu süreçte önemli olan sağlıklı ve dengeli beslenmeye devam etmektir.
Aşerme ile Baş Etmenin Sağlıklı Yolları
Aşerme doğal bir süreç olduğu için endişe etmemek, ancak dengeyi korumaya çalışmak gerekir. İstenilen besin tüketilebilir ama mutlaka porsiyon kontrolü yapılmalıdır. Acı ve baharatlı yiyecekler konusunda biraz daha temkinli olmak iyi olur. Tatlı isteği durumunda da daha sağlıklı tatlılara; meyve, hurma gibi yönelmek çok daha iyi olacaktır. Düzenli öğün planı yapmak, aynı saatlerde beslenmek, yeterli miktarda su içmek ani isteklerin azalmasında yardımcı olur. Eğer baş edilemeyen bir aşerme durumu söz konusu ise doktora başvurmak gerekir.